روزنامه فرامنطقهای «رایالیوم» گزارش داد:
نقشه نوین خاورمیانه؛ ایران در قلب مذاکرات منطقهای
گزارشها حاکی است ائتلافی از کشورهای منطقه تلاش میکند ایران و آمریکا را در مسیر دیپلماسی مستقیم قرار دهد، اقدامی که نشاندهنده اهمیت استراتژیک تهران در معادلات منطقهای است.
به گزارش روزنامه فرامنطقهای «رایالیوم»، یک گزارش روزنامه اسرائیلی «یسرائیل هیوم» به تحولات مهم در ائتلافهای منطقهای خاورمیانه پرداخته و نگرانی تلآویب از شکلگیری یک «محور منطقهای» جدید را برجسته کرده است. این محور شامل ترکیه، مصر، عربستان سعودی، قطر و عمان است و طبق ادعای گزارش، با فشار جمعی بر آمریکا، تلاش میکند تا از اقدام نظامی علیه ایران جلوگیری شود و مسیر مذاکرات دیپلماتیک با تهران جایگزین حمایت از اعتراضات داخلی علیه جمهوری اسلامی گردد.
گزارش همچنین مطرح میکند که اگر مصر و عربستان واقعا به «صف ایران» پیوسته باشند، این امر به معنای تغییر استراتژیک عمیق در نقشه ائتلافهای منطقهای خواهد بود. پیش از این، ایران عمدتا به عنوان تهدید اصلی کشورهای عربی خلیجفارس، به ویژه عربستان و متحدان سنتی آن، شناخته میشد و یکی از دلایل اصلی «توافقهای ابراهیم»، امید به کمک اسرائیل برای مهار تهدیدات هستهای و موشکی تهران بود.
بر این اساس، سیاستهای دولتهای اوباما و بایدن برای حل بحران ایران از طریق دیپلماسی و گفتوگو، از نظر برخی کشورهای منطقه «راهکار نادرست» تلقی میشده و هدف آنها ایجاد توازن میان ایران و دشمنانش برای ثبات منطقهای بوده است. این در حالی است که عربستان، امارات و بحرین در سال ۲۰۱۷ قطر را به دلیل نزدیکی به ایران و حمایت از جریانهای اسلامی، از جمله گروه اخوان المسلمین، تحریم و روابط دیپلماتیک خود را قطع کردند؛ اقدامی که باعث تنش در روابط با ترکیه نیز شد که خود از جریانهای اسلامی منطقه حمایت میکند و در مقابل ایران موضع تهاجمی نداشته است.
در این گزارش ادعا شده که ضعف نسبی ایران پس از حملات نظامی اخیر ممکن است عربستان و مصر را به این نتیجه رسانده باشد که ثبات نظام ایران بهتر از فروپاشی آن است؛ زیرا سقوط حکومت تهران میتواند خلأ امنیتی ایجاد کند. همچنین، قدرت نظامی رو به رشد اسرائیل در برخی پایتختهای عربی به عنوان تهدیدی رو به افزایش دیده میشود و باعث شده تا ائتلاف آمریکایی-اسرائیلی در نظر برخی کشورها «غیرمطلوب» تلقی شود.
گزارشها حاکی است که ترکیه، مصر و قطر بهصورت پنهانی در حال هماهنگی برای برگزاری دیداری میان مقامات ایرانی و نمایندگان آمریکایی در آنکارا هستند. هدف اصلی این تلاشها، جلوگیری از تشدید بحران منطقهای و پیشبرد مذاکرات دیپلماتیک اعلام شده است. منابع آمریکایی میگویند که دولت ترامپ آماده آغاز گفتگو با ایران برای رسیدن به توافق است، و همزمان حضور نظامی خود در خلیجفارس را برای هر سناریوی احتمالی تقویت کرده؛ با این حال، تصمیم نهایی هنوز اتخاذ نشده است.
همچنین، گزارشها نشان میدهند که تماسهای فشردهای میان مقامات ایرانی، مصری، قطری و ترکی برای ایجاد چارچوب احتمالی مذاکرات انجام شده و رئیسجمهور مصر به صورت تلفنی با همتای ایرانی خود گفتگو کرده و وزیر خارجه ترکیه نیز این موضوع را با همتای ایرانیاش در میان گذاشته است. ترامپ در مصاحبهها تأکید کرده که به دنبال توافقی است که پیشرفت هستهای ایران را متوقف کند، در حالی که رهبر انقلاب هشدار داده است تلاش آمریکا برای کنترل منابع ایران، میتواند به درگیری منطقهای گسترده منجر شود، بدون آنکه به صراحت از امکان ورود به مذاکرات سخن گفته باشد.
