رسانههای غرب در تکاپوی مذاکرات در استانبول؛
مذاکرات ایران و آمریکا؛ از ادعای انتقال مواد غنیسازی شده تا خط و نشان اسرائیل و حضور کوشنر/ ولی نصر، مشاور سابق اوباما: نشست استانبول یک مقدمه خواهد بود تا مذاکرات واقعی
پس از تائید مذاکرات روز جمعه میان ایران و آمریکا در استانبول خط رسانه های آمریکا به جهت دهی به روند مذاکرات پرداخته است. گویی در حال مهندسی این مذاکرات است که آنها که جنگ طلب هستند به مراد دل برسند و چه آن ها که به دنبال صلح هستند.
در حالی که اخبار جنگ جای خود را به اخبار مذاکره میان ایران و آمریکا در استانبول داده است، رسانه های امریکایی به گمانه زنی ها و نقل قول ها از سوی مقاماتی ناشناس یا مقام ایرانی یا مقامی که خواسته نامش فاش نشود پرداخته اند. رسانه هایی که در جنگ 12 روزه نیز بیکار ننشستند و عملا با جهت دهی و مهندسی اخبار روند مدیریت مذاکرات ایران و آمریکا را چه در افکار عمومی و چه در میان سیاستمداران به دست گرفتند. حالا بازهم در آستانه جنگ و مذاکره اخباری در حال انتشار است که تا کنون طرف ایرانی تکذیب کرده است و طرف آمریکایی ترجیح داده است که سکوت کند.
در ادامه برخی از اخبار منتشر شده در اینباره را مرور میکنیم:
نیویورکتایمز مدعی شده است که منابعی از نظام ایران به خبرنگار این نشریه درباره آمادگی برای همکاری با آمریکا در زمینه برنامه هستهای و تعلیق و تعطیلی و اقدامات مشابه برای آرامش و ثبات، گفتهاند.
یورونیوز نوشت: نیویورکتایمز به نقل از دو مقام ایرانی مدعی شد که ایران آماده است برای آرام کردن وضعیت برنامه هستهای خود را متوقف یا تعلیق کند، یک امتیاز بزرگ محسوب میشود، اما پیشنهاد سال گذشته آمریکا مبنی بر تشکیل یک کنسرسیوم منطقهای برای تولید انرژی هستهای را ترجیح میدهد.
به گفته این دو مقام، علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران در روزهای اخیر در سفر به روسیه با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری این کشور دیدار کرد و پیام آیت الله علی خامنهای رهبر جمهوری اسلامی ایران را مبنی بر این که ایران میتواند با انتقال اورانیوم غنیشده خود به روسیه، شبیه آنچه تحت برجام انجام میداد، موافقت کند.
نیویورک تایمز در حالی کنسرسیوم هستهای را در گزارش خود پیشنهادی از سوی آمریکا تلقی کرده است که در واقع اصل این پیشنهاد از سوی ایران نیز مطرح شده بود.
کانال های خبری تلگرام در بازتاب این خبر از این روزنامه آمریکایی نوشتند: نیویورکتایمز در مطلب ویژه خود مدعی شده است که علی لاریجانی در سفر خود به مسکو، نامه رهبری را به پوتین داده است. در ادامه این خبر برخی دیگر از کانال های تلگرامی مدعی شده اند که قرار است 400 کیلوگرم اورانیوم غنی شده ایران به روسیه منتقل شود. حتی برخی دیگر از کانال های تلگرامی پا را فراتر گذشته و نوشته اند که ایران پذیرفته است غنی سازی صفر درصد را بپذیرد!
این اخبار در حالی مطرح میشود که طرف ایرانی و آمریکایی هیچکدام تا کنون از ساز و کار مذاکره سخنی به میان نیاورده اند و ظاهرا بر مبنای گمانه زنی خبرنگاران این رسانه ها منتشر شده است.
روز گذشته اسماعیل بقائی سخنگوی وزارت خارجه کشورمان در واکنش به اخبار این رسانه ها در نشست خبری با خبرنگاران گفت: در ارتباط با برخی از اخبار منتشر شده درباره انتقال مواد غنیشده به یک کشور ثالث گفت: این یکی از موضوعاتی است که در مذاکره در مورد آن تعیین تکلیف میشود نه قبل از مذاکره و در واقع نتیجه این موضوع در روند مذاکره مشخص میشود نه قبل از اینکه مذاکرهای انجام شود.
همچنین «علی باقری» معاون سیاست خارجی دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی امروز (دوشنبه) گفت: مسئولان ایرانی بنایی بر انتقال مواد غنی شده هستهای به هیچ کشوری ندارند. وی افزود: مذاکرات اصلا حول چنین امری نیست.
در همین حال اسرائیل پیش از مذاکرات ایران، خطوط قرمزی برای ویتکاف تعیین کرد. به گزارش سایت امنیتی وای نت استیو ویتکاف پیش از مذاکره با وزیر امور خارجه ایران، با نتانیاهو، رئیس ارتش اسرائیل و مدیر موساد دیدار خواهد کرد.
اسرائیل قصد دارد بر درخواست خود برای عدم غنیسازی اورانیوم تأکید کند و نسبت به هرگونه توافقی که برنامه موشکی ایران و حمایت از گروههای نیابتی را نادیده بگیرد، هشدار دهد
اسرائیل قصد دارد بر درخواست خود برای عدم غنیسازی اورانیوم تأکید کند و نسبت به هرگونه توافقی که برنامه موشکی ایران و حمایت از گروههای نیابتی را نادیده بگیرد، هشدار دهد.
این در حالی است که سیدعباس عراقچی وزیرخارجه کشورمان بارها اعلام کرده است که ایران درباره مساله موشکی هیچ مذاکره ای را نمیپذیرد و تنها درباره پرونده هستهای انهم با غنی سازی محدود (برجام) بر سر میز مذاکره می نشیند.
در اخبار منتشر شده درباره مذاکرات آکسیوس نیز نوشت: جارد کوشنر به مذاکرات بین ویتکاف و عراقچی در استانبول خواهد پیوست.نشست استانبول بر تلاش برای تدوین یک توافق جامع برای جلوگیری از جنگ متمرکز خواهد بود. دولت ترامپ امیدوار است که ایران در این نشست آماده ارائه امتیازات لازم باشد.
اکسیوس در خبری دیگر نوشت: نشست استانبول بر تلاش برای تدوین یک توافق جامع برای جلوگیری از جنگ متمرکز خواهد بود.
در همین حال کانال 12 اسرائیل اعلام کرد: نتانیاهو به یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون ، گزارش امنیتی و سیاسی ارائه داد است. یائیر لاپید پس از این دیدار گفت:من با نخست وزیر نتانیاهو ملاقات کردم. تمام کشور اسرائیل علیه ایران متحد است. هیچ اختلاف نظری بین ما در مورد اهمیت مقابله با این تهدید وجود ندارد. او مدعی شد مهم است که تهران بداند که کشور اسرائیل در برابر این رژیم متحد ایستاده است.
همچنین از ترکیه خبر میرسد که اردوغان راهی عربستان و مصر میشود. دو کشوری که ظاهرا در مذاکرات روز جمعه حضور خواهند داشت. رئیسجمهور ترکیه اعلام کرد: فردا سفری دو روزه را آغاز خواهیم کرد که شامل عربستان سعودی و مصر است. در دیدارهایمان در هر دو کشور برادر، علاوه بر روابط دوجانبه، درباره تحولات فوری منطقهمان گفتگو خواهیم کرد.
با این حال در کنار این تحرکات دیپلماتیک منطقه، وال استریت ژورنال، به نقل از مقامات آمریکایی اعلام کرد: ترامپ از فرماندهان نظامی برنامه ای خواست که حمله به ایران سریع، قاطع و شدید باشد بگونه ای که منطقه را در معرض خطر طولانی مدت قرار ندهد.
وال استریت ژورنال در خبری دیگر مدعی شد که مذاکرات استانبول ممکن است شامل دو مسیر باشد، یکی به برنامه هستهای ایران میپردازد و مسیر دوم مسائلی از جمله درخواستهای واشنگتن برای اعمال محدودیت بر برنامه موشکی ایران را مورد بحث قرار خواهد داد.
سخنگوی کاخ سفید هم در آخرین اظهار نظر خود درباره مذاکرات ترجیج داد سکوت کندو به خبرنگاران تنها به این جمله بسنده کرد: در حال حاضر نظری درباره دیدار ویتکاف با ایرانیان نداریم.
واکنش سخنگوی کاخ سفید که با پاسخ ترامپ تقریبا مشابه بود، رئیس جمهور آمریکا در اتاق بیضی بامداد امروز به خبرنگاران گفت:
دوست دارم ببینم یک توافق از طریق مذاکره حاصل شود. نمیدانم آیا این اتفاق میافتد یا نه، اما اگر میدانستم، نمیتوانستم به شما بگویم؛ در آن صورت خیلی احمقانه بود.
رئیس جمهور آمریکا همچنین در پاسخ به پرسشی درباره دیدار استیو ویتکاف نماینده ویژه خود با سید عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران گفت: اتفاقات زیادی در مورد ایران، روسیه و اوکراین قرار است بیفتد.
ولی نصر مشاور سابق اوباما نیز در اینباره در شبکه ایکس نوشت: به احتمال زیاد، خطوط کلی یک توافق از طریق این واسطهها در حال مذاکره است. اگر توافق کلی حاصل شود، اجلاس استانبول بیشتر یک «مقدمه» خواهد بود تا مذاکرات واقعی. آمریکا و ایران بر چارچوب کلی توافق خواهند کرد و جزئیات را به زمان بعدی موکول میکنند. این کار در حال حاضر از وقوع جنگ جلوگیری خواهد کرد
انتشار این اخبار فعلا گمانه زنی رسانه ها از مذاکرات روز جمعه است و مقامات دو کشور این اخبار را تائید نکردهاند. گرچه فقط این را می دانیم مساله هستهای مورد بحث است اما بیش از این اخبار منتشر شده تکذیب شده است.